[wdrożona uchwałą Zarządu nr 2/Z/2025 dnia 27 listopada 2025 r.]
Uśmiech, Tolerancja, Wsparcie
Wstęp
Uniwersytet Trzeciego Wieku (UTW) w Starachowicach powstał w 2007 roku. W 2025 roku uzyskał Certyfikat: Profesjonalny UTW, pełniąc kluczową rolę w aktywizacji osób starszych, wspierając ich edukację, integrację społeczną, zdrowie oraz uczestnictwo w życiu publicznym. Niniejsza strategia określa kierunki rozwoju UTW na lata 2026–2030, uwzględniając zmiany demograficzne, potrzeby osób starszych oraz nowe możliwości technologiczne.
1. Misja
Współtworzenie przyjaznej, inspirującej i dostępnej przestrzeni edukacyjnej, umożliwiającej wspieranie rozwoju osobistego, dbałości o zdrowie w różnorodnych jego aspektach oraz integrację wewnątrzpokoleniową i międzypokoleniową osób starszych, w tym osób niepełnosprawnych, bezrobotnych i chorych a także zapobieganie wykluczeniu społecznemu i przeciwdziałanie patologiom społecznym.
2. Wizja
Profesjonalne UTW, jako otwarte centrum edukacji, kultury i aktywności społecznej dla osób starszych, w tym osób niepełnosprawnych, bezrobotnych i chorych, wykorzystuje innowacyjne metody kształcenia, zapewnia poczucie bezpieczeństwa, współpracę międzysektorową i międzypokoleniową, współpracę z innymi instytucjami oraz profesjonalizację kadr.
3. Diagnoza sytuacji
3.1. Wyzwania
-rosnąca liczba osób starszych,
-samotność i izolacja osób starszych,
-poprawa wizerunku i pozycji osoby starszej w rodzinie i społeczeństwie,
-zróżnicowane potrzeby edukacyjne osób starszych,
-potrzeba wzmacniania kompetencji zdrowotnych i cyfrowych,
-potrzeba podniesienia kompetencji językowych w tym w zakresie komunikatywnego języka angielskiego
-ograniczenia infrastrukturalne i finansowe,
-potrzeba budowania poczucia bezpieczeństwa w sytuacjach kryzysowych,
3.2 Szanse
-rozwój technologii,
-dostęp do programów „grantowych” krajowych i europejskich,
-współpraca z uczelniami, szkołami językowymi, biznesem i samorządem,
-rosnąca świadomość społeczna na temat aktywnego starzenia się, równego traktowania i przeciwdziałania przejawom dyskryminacji ze względu na wiek oraz nadużyciom na szkodę osób starszych,
-możliwość angażowania wolontariuszy, w tym międzypokoleniowych.
4. Cele strategiczne
Cel 1. Podniesienie, jakości i różnorodności oferty edukacyjnej UTW
Kierunki działania:
1. Rozszerzenie programów edukacyjnych o:
– kompetencje cyfrowe,
– kompetencje językowe w tym język angielski komunikatywny (współpraca ze szkołą językową i szkołą międzypokoleniową),rmy aktywności obejmujące kulturę, sport, turystykę i rekreację,
– zdrowie i profilaktykę,
– sztukę i historię,
– nowe technologie (sztuczna inteligencja -AI),
– bezpieczeństwo (od cyberbezpieczeństwa po bezpieczeństwo w ruchu drogowym, bezpieczeństwo militarne, cywilne, ekonomiczne, kulturowe, społeczne, klęski żywiołowe),
2. Podniesienie kwalifikacji kadry zarządzającej i dydaktycznej.
3. Nawiązywanie i pogłębianie współpracy z innymi uniwersytetami trzeciego wieku w kraju i za granicą.
4. Rozwój działających sekcji tematycznych poprzez diagnozowanie potrzeb słuchaczy i dostosowanie do nich oferty m.in. poprzez wprowadzanie nowych form zajęć i działania promujące ich pracę na zewnątrz.
Cel 2. Wzmacnianie aktywności społecznej i integracji osób starszych
Kierunki działania:
1. Organizacja wydarzeń integracyjnych i kulturalnych.
2. Promowanie wolontariatu senioralnego i międzypokoleniowego.
3. Tworzenie przestrzeni do samopomocy i współpracy.
4. Aktywności terenowe: wyjazdy edukacyjne, wycieczki dydaktyczne, wizyty studyjne, warsztaty, spacery, działania obywatelskie.
Cel 3. Rozwój programów prozdrowotnych i aktywności fizycznej
Kierunki działania:
1. Prowadzenie cyklicznych zajęć: joga, zumba, nordic walking, gimnastyka, taniec, aqua aerobik.
2. Współpraca z lekarzami i specjalistami w zakresie zdrowia osób starszych.
3. Warsztaty dotyczące diety, profilaktyki, radzenia sobie ze stresem, trening umysłu.
4. Monitorowanie bezpieczeństwa i dostosowanie zajęć do możliwości uczestników.
Cel 4. Cyfryzacja działalności UTW
Kierunki działania:
1. Kursy komputerowe i obsługa smartfonów od podstaw po zaawansowane.
2. Kontynuacja szkoleń z cyberbezpieczeństwa (vishing, phishing, smishing, spoofing, socjotechnika).
3. Udostępnienie materiałów z wykładów online.
Cel 5. Rozwój partnerstwa i współpracy z otoczeniem
Kierunki działania:
1. Współpraca z:
– uczelniami wyższymi, szkołami językowymi
-bibliotekami i instytucjami kultury,
-organizacjami pozarządowymi,
-samorządami,
-firmami technologicznymi.
-z innymi uniwersytetami trzeciego wieku w kraju i za granicą.
1. Pozyskiwanie partnerów do prowadzenia bezpłatnych szkoleń.
2. Wspólne projekty międzypokoleniowe.
Cel 6. Stabilność finansowa i rozwój infrastruktury
Kierunki działania:
1. Pozyskiwanie funduszy z dotacji, grantów krajowych i europejskich.
2. Współpraca z lokalnymi przedsiębiorcami (sponsoring).
3. Modernizacja sal wykładowych i sprzętu technicznego.
Cel 7. Podniesienie poziomu bezpieczeństwa i przygotowania na sytuacje kryzysowe
Kierunki działania:
1. Kontynuacja współpracy z instytucjami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo cywilne (Straż Pożarna, Policja, Lokalne Centrum Zarządzania Kryzysowego).
2. Organizacja edukacyjnych wykładów i warsztatów, np.:
-rozpoznawanie i reakcja na komunikaty alarmowe,
-zasady zachowania podczas ewakuacji,
-przygotowanie domowego zestawu bezpieczeństwa (apteczka, dokumenty, kontakty),
-podstawy pierwszej pomocy i samoopieki w warunkach kryzysowych.
3. Szkolenia dotyczące radzenia sobie ze stresem i lękiem informacyjnym.
5. System monitorowania i ewaluacji
Wskaźniki:
1. Coroczne raporty z realizacji strategii.
2. Ankiety satysfakcji uczestników.
3. Analiza frekwencji i liczby nowych słuchaczy.
4. Ocena efektywności współpracy partnerskiej.
5. Aktualizacja strategii, co 3 lata.
6. Podsumowanie
Strategia Rozwoju UTW na lata 2026–2030 tworzy fundament do nowoczesnego, elastycznego i otwartego kształcenia osób starszych w tym osób niepełnosprawnych, bezrobotnych i chorych. Kluczowe elementy to rozwój oferty edukacyjnej, cyfryzacja, wsparcie zdrowotne, zdolność radzenia sobie w sytuacjach kryzysowych oraz partnerstwa międzysektorowego i międzypokoleniowego.
Realizacja założonych celów przyczyni się do poprawy, jakości życia osób starszych, ich kreatywności, intensyfikacji działań aktywizujących społecznie i intelektualnie seniorów w tym osób niepełnosprawnych, bezrobotnych i chorych oraz do rozwoju infrastruktury i sprawności w pozyskiwaniu funduszy.iejsca integracji i wsparcia dla seniorów, aktywnego na starachowickim rynku edukacyjnym.
Działania te wpisują się w krajowe strategie wspierające osoby starsze.